Can TATAR Can TATAR | GoogLe SiteMap | Valid XHTML 1.1 and CSS 3
  • Sayıştay kanunu

    BİRİNCİ BÖLÜM
    KURULUŞ
                SAYIŞTAYIN GÖREV VE YETKİSİ
                Madde 1 – Sayıştay, genel ve katma bütçeli dairelerin gelir ve giderleri ile mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemek ve sorumluların hesap ve işlemlerini yargılama yoliyle kesin hükme bağlamak ve kanunlarla verilen inceleme, denetleme ve hükme bağlama işlerini yapmakla görevlidir.

                SAYIŞTAYIN YARGI VE KARAR ORGANLARI
                Madde 2 – Sayıştay kuruluşuna dahil yargı ve karar organları şunlardır:

                a) Daireler,
                b) Daireler Kurulu,
                c) Temyiz Kurulu,
                d) Genel Kurul,
                e) Yüksek Disiplin Kurulu,
                f) Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulu.

                Hazine temsilcisi sıfatiyle savcılık bu kuruluşa dâhildir.

                SAYIŞTAY MENSUPLARI
                Madde 3 – Sayıştay mensupları şunlardır:

                1. Meslek mensupları:
                a) Birinci Başkan, Daire Başkanları ve Üyeler,
                b) Genel sekreter,
                c) Raportörler,
                ç) Uzman Denetçi, Başdenetçi, Denetçi ve Denetçi Yardımcıları,

                2. Yönetim Mensupları:
                a) Genel Sekreter yardımcıları
                b) Müdürler, Müdür Yardıcıları ve Memurlar.
                3) Savcı ve Savcı yardımcıları

    İKİNCİ BÖLÜM
    SAYIŞTAY MESLEK MENSUPLARININ NİTELİKLERİ, SEÇİLMELERİ VE ATANMALARI

                BAŞKAN VE ÜYELERLE GENEL SEKRETERİN NİTELİKLERİ
                Madde 4 – Sayıştay Başkan ve üyeleri ile genel sekreterlerin aşağıdaki nitelikleri taşımaları şarttır:

                I – Genel olarak:
                Hukuk, Siyasal Bilgiler,İktissat Fakülteleriyle, İktisadi ve Ticari İlimler Akademilerinden veya öğretim itibariyle bunlara eşitliği Milli Eğitim Bakanlığınca onanmış yurt içinde veya dışındaki fakülte ve yüksek okullardan birini bitirmiş ve sonradan mali ve iktisadi konularla ilgili görevlede en az on yıl başarı ile çalışmış olmak:

                II- Özel olarak :
                A) Birinci Başkanlık için:
                a) Sayıştay Daire Başkanlığında ve Üyeliğinde,
                b) Müsteşarlık, Müsteşar Yardımcılığında,
                c) Pofesörlükte,
                d) Genel ve katma bütçli dairelerin genel müdürlüklerinde,
                e) Vergiler Temyiz Komisyonu Başkanlığında,
                f) Maliye Bakanlığı tetkik, teftiş, hesap uzmanları, bankalar yeminli murakıplar kurulu başkanlıklarında veya bunların sınıf ve derecesinde bulunan diğer görevlerde bulunmuş olmak.

                B) Daire başkanlıkları için:
                a) Sayıştay üyeliğinde, savcılığında,
                b) Maliye Bakanlığı Kuruluşuna dahil müsteşar, müsteşar yardımcısı, genel müdür ile bunların sınıf ve derecesinde bulunan diğer görevlerde,
                c) Vergiler Temyiz Komisyonu Başkanlıklarında,
                d) Maliye Bakanlığı tetkik, teftiş, hesap uzmanları, bankalar yeminli murakıplar kurulu başkanlıklarında bulunmuş olmak.

                C) Üyelik için:
                a) Sayıştay Savcılığında, Genel Sekreterliğinde, raportörlüklerinde, uzman denetçiliğinde, başdenetçiliğinde, savcı başyardımcılığında,

                b) Bu maddenin (B) fıkrasının b, c, d bentlerinde sayılan görevlerle, Maliye Bakanlığı kuruluşuna dahil genel müdür yardımcılığı veya bunların sınıf ve derecesinde bulunan diğer görevlerde,

                c) Vergiler Temyiz Komisyonu üyeliklerinde,

                d) Maliye Bakanlığı Başmüfettişliği, başhesap uzmanlığı, bankalar yeminli başmurakıplığında, bulunmuş olmak.

                D) Genel Sekreterlik için :
                Sayıştay raportörlüğü, uzman denetçiliği veya başdenetçiliğinde bulunmuş olmak.

                BİRİNCİ BAŞKANIN SEÇİMİ
                Madde 5 – Sayıştay Birinci Başkanı bu Kanunda yazılı niteliklere sahip istekliler arasından T.B.M.M Bütçe Karma Komisyonu tarafından gizli oyla seçilir.Komisyon, üye tam sayısının üçte iki çoğunluğu ile toplanır.Mevcudun salt çoğunluğunun oyunu alan seçilir.

                Seçim sonucunun Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisi genel kurullarınca ayrı ayrı onaylanması gereklidir. Meclislerden her hangi biri bu onay işlemini, karma komisyonda seçimin sonuçlanmasından başlıyarak iki ay içinde tamamlamadıkları takdirde karma komisyon kararı kesindir.

                DAİRE BAŞKANI VE ÜYELERİN SEÇİMİ
                Madde 6 – Sayıştay daire başkanlıkları ile üyelikleri için, Sayıştay Genel Kurulunca, Sayıştaya başvuranların sicilleri üzerinde yapılacak inceleme sonucunda, bu kanunda yazılı şartlara sahip oldukları anlaşılanlar arasında üye tam sayısının üçte iki çoğunluğunun ve ilk oylamada bu yeter sayı sağlanamadığı takdirde ertesi oylamada saltçoğunluğun gizli oyu ile her boş yer için ikişer aday seçilir.

                Sayıştay Genel Kurulunda, üye adayları, boş kadro sayısının 2/3 oranında Sayıştay mensupları ile savcı ve 1/3 oranında da 4 üncü maddenin (C) fıkrasının b, c ve d bendlerinde yazılı nitelikleri taşıyan istekliler arasından seçilir. 1/3 ve 2/3 oranlarının uygulanmasında tam sayı yanında meydana gelen kesirler bir aded olduğu takdirde Sayıştay mensupları kontenjanına, diğeri de Maliye Bakanlığı kontenjanına aktarılır.

                Bütçe Karma Komisyonu, sicillerini inceledikten sonra her boş yer için bu adaylardan birini seçer.

                Seçim 5 inci madde esaslarına göre yapılır.

                Bütçe Karma Komisyonunda yapılan asli üye seçimlerinde ikinci fıkrada yazılı oranlar aynı şekilde uygulanır.

                BAŞKAN VE ÜYELERİN TEMİNATI
                Madde 7 – Sayıştay Başkan ve üyeleri azlolunamaz. Kendileri istemedikçe 65 yaşından önce emekliye ayrılamaz. (95 inci madde hükmü saklıdır).

                Memuriyetten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı kesin hüküm giymiş olanların görevleri kendiliğinden, görevini sağlık bakımından yerine getiremiyeceği tam teşkilâtlı resmî sağlık kurulu raporuyla kesin olarak anlaşılanların da Sayıştay Genel kurul karariyle görevleri sona erer.

                SAVCI VE YARDIMCILARININ NİTELİKLERİ, ATANMALARI
                Madde 8 – Sayıştay Savcısı ve yardımcıları, Maliye Bakanlığının teklifi üzerine ortak kararname ile atanırlar.

                Bunların, Hukuk, Siyasal Bilgiler, İktisat Fakülteleri, İktisadi ve Ticarî İlimler Akademilerini veya öğretim itibariyle bunlara denkliği Millî Eğitim Bakanlığınca onaylanmış yurt içindeki veya dışındaki fakülte veya yüksek okullardan birini bitirmiş olmaları şarttır.

                RAPORTÖR VE DENETÇİLERİN NİTELİKLERİ, MESLEĞE ALINMALARI
                Madde 9 – Raportör, uzman denetçi, başdenetçi ve denetçiler denetçi
    yardımcılığından yetişirler.

                Denetçi yardımcılığına, Hukuk, Siyasal Bilgiler, İktisat Fakülteleriyle İktisadi ve Ticari İlimler Akademilerinden veya öğretim itibariyle bunlara denkliği Millî Eğitim Bakanlığınca onanmış yurt içi veya yurt dışındaki fakülte veya yüksek okullardan birini bitirmiş olanlar arasından açılacak sınavı kazananlar Birinci Başkan tarafından aday olarak atanırlar.

                Sınava girebilmek için 31 yaşından gün almamış ve Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde gösterilen genel nitelikleri haiz olmak şarttır.

                Adaylık süresi en az bir, en çok iki yıldır. Adaylık süresi sonunda:

                Bilgi, çalışma ve ahlâk bakımından hizmete elverişli görülenler Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulunun kararı ve Birinci Başkanın onayıyla denetçi yardımcılığına atanırlar.

                Hizmete elverişli görülmiyenlerin görevine Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulu kararı ve Birinci Başkanın onayıyla son verilir.

                Denetçi yardımcıları bir meslek kursuna veya stajına tabi tutulurlar.

                Kursta okutulacak nazari ve tatbiki derslerle stajın şekil ve şartları, kursun veya stajın süresi kurs veya staj sonundaki sınav usulleri ve diğer hususlar yönetmeliğinde belirtilir.

                Denetçi olabilmek için kurs veya stajdan sonra yapılacak meslek sınavını başarmak şarttır.

                Sayıştay meslek mensupları ile savcı ve yardımcılarının yükselme süreleri ik yıldır.

                GENEL SEKRETER VE YARDIMCILARI
                Madde 10 -Sayıştay Genel Sekreteri, Birinci Başkan.tarafından; raportörleri, uzman denetçileri, başdenetçileri ve denetçileri, Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulunun kararı ve Birinci Başkanın onayı ile atanırlar.

                GENEL SEKRETER YARDIMCILARININ NİTELİKLERİ VE ATANMALARI
                Madde 11 – Genel Sekreter yardımcıları, Hukuk, Siyasal Bilgiler, İktisat Fakülteleriyle, İktisadi ve Ticari İlimler Akademilerinden veya öğretim itibariyle bunlara eşitliği Milli Eğitim Bakanlığınca onanmış yurt içinde veya dışındaki yüksek okulların birini bitirmiş olanlar arasından Birinci Başkan tarafından atanır.

                YÖNETİM MENSUPLARININ NİTELİK VE ATANMALARI
                Madde 12 – Müdür ve yardımcılarının, şef ve memurların, Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde yazılı nitelikleri taşımaları gerekir. Bunlar, Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulunun kararı üzerine Birinci Başkanın onayı ile atanırlar.

                YÖNETİM MENSUPLARININ SINIFLANDIRILMASI
                Madde 13 – Yönetim mensupları için Devlet Memurları Kanunu esaslarına göre sınıflar tesis edilir.

                Yönetim mensuplarının Devlet Memurları Kanunu gereğince yapılacak yükseltilme ve kademe ilerlemeleriyle, disiplin ve ceza kovuşturmalarında yetkili kurul, Memurlar Seçim ve Disiplin Kuruludur.

    ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
    SAYIŞTAY YARGI VE KARAR ORGANLARININ KURULUŞ, İŞLEYİŞ, GÖREV VE YETKİLERİ

                DAİRELER
                Madde 14 – Bir Başkan ve dört üyeden kurulu daireler birer hesap mahkemesidir. Bir başkan ve iki üyeden kurulan daire heyeti hükme yetkilidir.

                Dairelerde kararlar oyların çoğunluğuyla verilir.

                Daireler;

                a) Sorumluların hesaplarını inceleyip yargılıyarak haklarında beraet veya tazmin hükmü verilir.

                b) Kesinhesapları inceleyip sayman hesaplariyle karşılaştırarak uygunluk ve aykırılık noktalarını belirtmek suretiyle karara bağlar.

                c) Birinci Başkan tarafından incelenmek üzere verilecek işler hakkında görüşünü bildirir.

                Daire başkanlarının mazeret, hastalık, Birinci Başkanlığa vekillik gibi geçici sebeplerle vazife görmemeleri halinde ve münhal vukuunda en kıdemli üye daire başkanvekilliğini yapar. Kıdemde esas üyeliğe seçilmedir.

                Üyelerden birinin her hangi bir sebeple bulunmaması halinde o daireden Temyiz Kuruluna ayrılmış üyelerden biri daire başkanının daveti üzerine mahkemeye katılır.

                DAİRELER KURULU
                Madde 15 – Daireler Kurulu, Temyiz Kuruluna ayrılan başkan ve üyelerin dışında kalan başkan ve üyelerden kurulur.

                En kıdemli daire başkanı kurula başkanlık eder.

                Kurul üye tam sayısının en az üçte ikisi ile toplanır. Mevcudun çoğunluğu ile karar verir. Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu taraf üstün tutulur.

                Daireler Kurulu bu kanunla kendisine verilmiş olan görevleri yapar. Birinci Başkan tarafından incelenmesi istenilen diğer konu ve işlemleri görüşerek karara bağlar.

                Savcı doğrudan doğruya veya başkanın çağrısı üzerine oy hakkı olmamak şartiyle kurula katılabilir.

                TEMYİZ KURULU
                Madde 16 – Temyiz Kurulu 4 yıl için Sayıştay Genel Kurulunca daire başkanları arasından seçilecek 4 daire başkanı ile her daireden seçilecek 2 üyeden kurulur.

                Her yıl kurul üyelerinin dörtte biri yenilenir. Üyeliği sona erenlerin yeniden seçilmeleri caizdir.

                Kurula en kıdemli daire başkanı başkanlık eder.

                Duruşmalı oturumlarda savcı kurul huzurunda savunmasını yapar.

                Temyiz Kurulu üye tam sayısının üçte ikisi ile toplanır. Mevcudun çoğunluğuyla karar verir. Oylarda eşitlik halinde Başkanın bulunduğu taraf üstün tutulur.

                Kararı temyiz edilen daire başkan ve üyelerinin oy hakkı olamaz.

                Temyiz Kurulu üyeleri 22 nci maddede gösterilen görevleri de yapar.

                Temyiz Kurulu Sayıştay dairelerince verilen ilâmların son hüküm merciidir.

                GENEL KURUL
                Madde 17 – Genel Kurul, Birinci Başkanın Başkanlığı altında daire başkanlariyle üyelerden kurulur.

                Genel Kurul bu kanunla kendisine verilmiş olan görevleri yapar ve Birinci Başkan tarafından incelenmesi istenilen diğer konu ve işlemleri görüşerek karara bağlar.

                Savcı doğrudan doğruya veya Birinci Başkanın çağrısı üzerine; oy hakkı olmamak şartiyle, Genel Kurulda bulunabilir.

                Genel Kurul üye tam sayısının en az üçte ikisi ile toplanır; mevcudun salt çoğunluğu ile karar verir. Oyların eşitliğinde Birinci Başkanın bulunduğu taraf üstün sayılır.

                İDARİ NİTELİKTEKİ KARARLARIN BİRLEŞTİRİLMESİ
                Madde 18 – Dairelerin kararları veya bir dairenin iki kararı arasında aynı meselede aykırılık bulunur veya bir içtihadın değişmesine lüzum görülür ya da bu mahiyette bütün işlemlere uygulanabilecek kararlar almaya ihtiyaç duyulursa, mesele Genel Kurulda görüşülerek karara bağlanır. Bu meselenin görüşülmesinde savcı da bulundurulur.

                SAYIŞTAYA İLİŞKİN KANUN TASARI VE TEKLİFLERİ
                Madde 19 – Sayıştaya ilişkin olarak yaılan kanun tasarısı ve teklifleri hakkında görüşlerini tesbit etmek, vize ve denetleme işleri için yönetmelikler yapmak, Genel Kurulun görevleri arasındadır.

                SAVCI
                Madde 20 – Savcı aşağıdaki görevleri yerine getirir:

                a) Hesapların incelenmesi ve yargılanması safhalarında iddia ve düşüncesini bildirmek,

                b) Uygunluk bildirimlerinin ve Cumhuriyet Senatosuyla Millet Meclisine sunulacak raporların Sayıştay Genel Kurulunda görüşülmesi sırasında hazır bulunarak görüşünü açıklamak,

                c) Kanunların sorumlular hakkında cezai veya inzibatı kovuşturmayı emrettiği hususlarda buna ait hükümlerin uygulanmasını izlemek,

                ç) Hesapların yargılanması sırasında veya her hangi bir suretle sorumluların cezai veya inzibati cezayı gerektiren hallerine vâkıf olduğu takdirde durumu Maliye Bakanlığına ve diğer ilgili makamlara yazı ile bildirmek,

                d) Birinci Başkan tarafından verilen işleri görmek,

                e) Kanunda yazılı süreler içinde hesaplarını vermiyen saymanlar hakkında yapılacak işlemler dolayısiyle düşüncesini bildirmek,

                f) Kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirmek.

    DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
    SAYIŞTAY MENSUPLARININ GÖREV VE YETKİLERİ

                BİRİNCİ BAŞKAN
                Madde 21 – Birinci Başkan Sayıştayın en büyük âmiri olup Sayıştayın genel işleyişinden sorumludur. Genel Kurulun başkanıdır. Gerekli gördükçe temyiz ve daireler kuruluna da başkanlık eder. Bu kurullara verilecek işleri düzenler ve görüşmeleri yönetir.

                Birinci Başkan, Sayıştaya düşen bütün ödevlerin iyi yapılmasını ve iç yönetimin düzenli bir surette yürütülmesini sağlamak için gereken tedbirleri alır.

                Daire başkanlarının ve üyelerin dairelere ayrılması, işlerin dairelere dağıtılması, denetçilerin ve personelin görevleri ve görev yerlerinin tâyin ve tesbit olunması, denetleme gruplarının kurulması, hesapların merkezde veya yerlerinde incelenmelerine ilişkin programların yapılması Birinci Başkana aittir.

                Birinci Başkan görevinde bulunamıyacağı zaman daire başkanlarından birini yerine vekil bırakır. Vekil tâyin etmemiş olduğu veya Birinci Başkanlığın açık bulunduğu hallerde daire başkanlarının en kıdemlisi vekillik yapar

    DAİRE BAŞKANLARI VE ÜYELER
                Madde 22 – Daire başkanları, dairelerine ayrılan hesapların yargılama ve bunlara ilişkin tutanak ve ilâmların düzenlenme ve sonuçlandırılması işleriyle ve diğer işlerin yapılmasını sağlamakla görevlidir.

                Üyeler denetçi raporlarını inceler ve düşüncelerini yazılı olarak belirtir. Ayrıca bu kanunda gösterilen diğer işleri yapar.

                GENEL SEKRETER
                Madde 23 – Genel Sekreter Birinci Başkanın yardımcısı olup yazışmaları idare, bizzat Başkanın imzası gereken yazılar dışındaki evrak ile ilam ve sözleşmeleri onun adına imza, her türlü meslek ve yönetim ksımlarının iş dağıtımı ile görevlendirilmelerinde ve yerinde inceleme grp ve programlarının hazırlanmasında Birinci Başkana yardım eder; araştırma, inceleme ve mesleki yayın işlerini düzenler, idari şubeleri Başkan adına denetler ve Başkanın vereceği diğer görevleri yerine getirir.

                RAPORTÖRLER
                Madde 24 – Raportörler, bağlı bulundukları daire ve kurullara bu kanunla verilen görevlerle ilgili kararları yazmak ve verilen hükümler dairesinde tutanak ve ilâmları düzenlemek ve bunların gerektirdiği diğer bütün işlemleri yapmakla görevlidirler.

                DENETÇİLER
                Madde 25 – Denetçiler, incelenmek üzere Birinci Başkanlıkça veya onun adına grup şeflerince kendilerine verilen idare hesaplariyle kesin hesapları ve işlemleri, kanun, tüzük, yönetmelik ve genelgelerdeki esas ve usuller dairesinde inceliyerek sonucunu birer raporla Birinci Başkanlığa bildirmek ve bu kanunla verilen diğer Sayıştay hizmetlerini yapmakla görevlidirler.

                Denetçiler; anlam, uygulama veya sonuçları bakımından Hazine menfaatlerini zarara uğratıcı nitelikte gördükleri kanun, tüzük, yönetmelik, kararname ve sair mevzuat hükümlerini, inceleme sırasında tesbit ederek bunları gerekçesiyle birlikte ve yazılı olarak Birinci Başkanlığa bildirirler. Birinci Başkan, bu bildirileri derhal Genel Kurula havale eder ve bunlardan Genel Kurul karariyle kabule değer görülenler üç aylık raporlarla  Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisine sunulur.

                Denetçiler tarafından hesapve işlemlerin inceleme usulleri denetleme gruplarının çalışma şekilleri ile grup şeflerinin görev ve sorumlulukları bir talimatta belirtilir.

                YÖNETİM MENSUPLARI
                Madde 26 – Sayıştayın işlemesiyle ilgili yönetim işleri bu kanuna bağlı kadrolarda yazılı memurlar tarafından yapılır.

                Kurulacak yönetim dallarının görevleriyle bu görevlerin yapılma yolları, ilgililerin sorumluluk dereceleri yönetmeliğinde gösterilir.

                MEMURLAR SEÇİM VE DİSİPLİN KURULU
                Madde 27 – Memurlar Seçim ve Disiplin Kurulu iki takvim yılı için Genel Kurulca seçilecek bir daire başkanı, bir üye, bir uzman denetçi veya raportör, başdenetçi ile Genel Sekreterden kurulur.

                Aynı şekilde birer yedek seçilir.

                Kurula daire başkanı başkanlık eder.

                Kurul üye tamsayısı ile toplanır ve oy çokluğuyla karar verir.

                Genel Sekreter, uzman denetçi veya raportör, başdenetçi şahıslarını ilgilendiren konuların görüşüldüğü toplantılara katılamazlar.

    BEŞİNCİ BÖLÜM
    SAYIŞTAYIN GÖREV VE YETKİLERİ

                SAYIŞTAYIN GÖREVLERİ
                Madde 28 – Sayıştay aşağıda gösterilen görevleri yerine getirir:

                I – A) Genel ve katma bütçeli dairelerin,

                B) (A) bendinde yazılı daireler tarafından sermayesinin yarısı veya yarısından fazlasına katılmak suretiyle sabit veya döner sermayeli veya fon şeklinde kurulan kurum ve teşebbüslerin,

                C) Kanunlarla Sayıştay denetimine tabi tutulan diğer kurumların bütün gelir, gider ve mallariyle nakit, tahvil, senet gibi kıymetlerinin (Emanet niteliğinde olanlar dâhil) alınıp verilmesini, saklanma ve kullanılmasını denetler. Sorumluların hesap ve işlemlerini yargılıyarak kesin hükme bağlar.

                II – Devlete ait ikraz, istikraz ve taahhütlerle çeşitli kaynaklardan bağış ve yardım suretiyle elde edilen nakdî veya aynî kıymetleri, Hazine bonolarını, bütün kefalet, kredi ve Hazine avanslarını kaydedip denetler.

                III – Genel ve katma bütçelere ilişkin kesinhesapları inceleyerek düzenliyeceği uygunluk bildirimlerini, ilişkin olduğu Kesinhesap kanunu tasarısının verilmesinden başlıyarak engeç 6 ay içinde Millet Meclisi Başkanlığına sunar.

                IV – Gerektiğinde malî işlere ve hesap usulleriyle gelir tahakkuk sistemlerine dair Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisine rapor verir.

                V – Denetimine tabi kuruluşların hesap ve işlemlerinin incelenmesi sonucunda gerekli gördüğü hususlara dair Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisine rapor verir.

                VI – Sayıştay, kanunlarla kendisine verilen diğer görevleri yerine getirir.

                SAYIŞTAYIN YETKİLERİ
                Madde 29 – Sayıştay, bu kanunla veya diğer kanunlarla yüklendiği görevlerin yerine getirilmesi sırasında Bakanlık, kurul ve kurumlarla, idare âmirlikleriyle, sayman ve diğer sorumlularla doğrudan yazışmaya, gerekli gördüğü belge, defter ve kayıtları göndereceği mensupları vasıtasiyle görmeye veya dilediği yere getirtmeye ve sözlü bilgi almak üzere her derece ve sınıftan ilgili memurları çağırmaya, bakanlık, daire ve kurumlardan temsilci istemeye yetkilidir.

                Sayıştay denetimine giren işlemlerle ilgili her türlü bilgi ve belgeyi, Devlet, özel idare, belediye ve sair bütün resmî kurum ve kurullarla diğer gerçek ve tüzel kişilerden (Bankalar dâhil) istiyebilir.

                Sayıştay denetimine giren daire ve kurumların işlemleriyle ilgili kayıtları, eşya ve malları, işleri ve hizmetleri görevlendireceği mensupları veya bilirkişiler tarafından yerinde ve işlem ve olayın her safhasında incelemeye yetkilidir. Bilirkişinin hukuki durumu, yetkisi ve sorumluluğu genel hükümlere tabidir. Bu maddenin uygulanmasında izlenecek usul ve esaslar yönetmeliğinde belirtilir.

                Bu madde gereklerini haklı bir sebebe dayanmaksızın tam olarak yerine getirmiyen birinci ve ikinci fıkralarda yazılı ilgililer hakkında, Sayıştayın istemi üzerine dairelerince disiplin kovuşturması yapılmakla beraber bu gibiler için ayrıca genel ve özel hükümler dairesinde işlem de yapılır.

    ALTINCI BÖLÜM
    VİZE

                TESCİL VE ÖNCEDEN VİZEYE TABİ İŞLEMLER
                Madde 30 – Merkezde ve Sayıştay Genel Kurulunca harcamadan önce denetimin uygulanmasına karar verilen yerlerde, bu kanunla istisna edilenler hariç, genel ve katma bütçelerden Sayıştayın vizesi olmaksızın harcama yapılamaz, kredi açılamaz ve avans ödenemez.

                Kadroların dağıtım işleri de önceden Sayıştayın vizesine bağlıdır.

                Harcamadan önce denetim yapılmasına karar verilen yerlerde Sayıştay Başkanlığınca teşkilat kurulabilir veya denetim grupları görevlendirilebilir.

                Genel ve katma bütçelerin önce vize işlemine tabi tutulmıyan harcamaları sonradan vize işlemine tabidir.

                Harcamadan sonra vizeye verilen belgelerden kabule uygun görülenleri vize edilir, kabule uygun görülmiyenleri önceden hesaptan çıkarılmayıp bunların düzeltilmesi veya geri alınması dairesine bir önergeyle bildirilir. Hesap devresi sonuna kadar düzeltilmeyen veya geri alınmıyan kıymetlerin ödetilmesi sayman hesapları üzerinde yapılacak incelemelerle hükme bağlanır.

                HARCAMALARIN KISA DÖNEMDE İNCELENMESİ
                Madde 31 – Merkezde ve harcamadan önce denetimin uygulandığı yerlerde yüzbin liradan daha fazla harcamayı gerektiren sözleşmeler yerine getirilmeden önce Sayıştayca tescil edilir.Ancak ivedilik ve gizlilik sebebiyle eksiltmeden istisnasına Bakanlar Kurulunca karar verilen hususlarla yabancı memleketlerde yapılan satınalmalara ilişkin sözleşmeler bu hükmün dışındadır.

                HARCAMADAN ÖNCE VİZE
                Madde 32 – Harcamadan önce vizeye sunulan belgeleri, Birinci Başkan tarafından görevlendirilen grup şefi ve gözetimindeki denetçiler, mevzuat dairesinde inceliyerek vize ederler.

                Tereddütlü görülen diğer belgelri denetçi ve grup şefinin yazılı düşüncesiyle birlikte dairesine gönderilir. Alınacak karşılık üzerine bunlar ya vize edilir, yada bir müzakkere ile Birinci Başkanlığa verilir.

                Birinci Başkan bu belgeleri dairelerden birine gönderir ve karar bağlatır.

                Bu karar dayanılarak yapılan red işlemlerine, usulü dairesinde itirazda bulunulması halinde, keyfiyet incelenmek üzere ilgili Sayıştay dairesine veya daireler kuruluna verilir. Vizeye karar verildiği takdirde gider belgeleri vize edilir. Itiraz yerinde görülmediği takdirde belgeler karar gereğince dairesine geri gönderilir.

                Sonradan vizeye tabi harcamaların vizesinde tereddüt husule gelirse önce karara bağlanmak üzere, bu harcamaya ait belgeler, Birinci Başkan tarafından dairelerin birine verlilir.

                KESİN GERİ ÇEVİRME
                Madde 33 – Sayıştay’ın tescilinden veya vizesinden kaçınıp gerekçeli bir önergeyle dairesine geri çevirdiği harcamadan maddî hataya veya ödenek yetersizliğine veya kadro üstünde tayin ve istihdamlara ilişkin olanları hakkındaki reddi kesindir.

                SORUMLULUĞUN YÜKLENİLMESİ
                Madde 34- Sayıştayca vizesinden kaçınılan kanunların açıkça yasaklamadığı her hangi bir harcama işinde, birinci derecedeki ita amirlerinin yazılı diretmesi halinde keyfiyet Sayıştay Genel Kurulunda incelenir.

                Bu kurul da vizeyi uygun bulmazsa, Bakanlar Kurulunca keyfiyetin incelenerek ita amirinin görüşünün yerinde görüldüğü hakkında karar verildiği ve bu karar Sayıştaya bildirildiği takdirde ihtiyat kaydıyle vize işlemi yapılır.

                Sayıştay bu yolda ihtiyat kaydıyla vize ettiği işlemi, diğer işlemler ve yolsuzluklar hakkında üç ayda bir sunacağı raporla Cumhuriyet Senatosu ve Millet Meclisi Başkanlıklarına bildirilir.

                Ikinci derecedeki ita amirlerinin yazılı diretmesi halinde ihtiyat kaydıyla vize işlemi yapılır ve direttiği hususa ait sorumluluk kendisine ait olup ilgili sayman hesabının yargılanması sırasında kesin hükme bağlanır.

                HARCAMADAN ÖNCE VİZEDEN İSTİSNALAR
                Madde 35 – Sayıştayın, harcamadan önce vizesinden istisna edilen kanunla belli harcamalar şunlardır:

                1- Memur aylıklarıyla bunlara yapılan yardımlar ve görevlerine ilişkin olarak tanınan diğer haklar,

                2- Sözleşmeli ve yevmiyeli personelin ücret ve yevmiyeleri,

                3- Emekli, dul ve yetim aylıkları,

                4- Mahkeme harcları,

                5- kanunla belirli beyiye aidatı, 

                6- Nisbeti kanunla belilrli aidat ve ikramiyeler,

                7- İki resmi daire arasında veya Hazine ile ilgili gelir ve gider suretiyle yapılan harcamalar,

                8- Vergi, resim ve diğer adlarla resmi daireler adına yapılan kesintiler,

                9- Sayıştayca tecsil edilmiş sözleşmelere dayanılarak yapılacak kira bedeli ödemeleri,

                10- Geri verilicek paralar,

                11- Harcırah avansları,

                SÖZLEŞMELERİN SAYIŞTAYA GÖNDERİLMESİ
                Madde 36 – Merkez ve viyalaetlerde bağıtlanıcak sözleşmelerle dayanaklarının birer örneğinin yedi gün zarfında Sayıştaya gönderilmesi mecburidir.

                İNCELEME SÜRESİ
                Madde 37 – Sayıştaya gönderilen ve ilişiği bulunmayan belgelerden ödeme, kredi ve verile emirleriyle avans senetleri ve bu kanunun 31 inci maddesinde yazılı sözleşmelere en çok üç ve diğerleri onbeş gün içinde Sayıştayca incelenerek sonuçlandırılır.

    YEDİNCİ BÖLÜM
    DENETLEME

                GENEL ESASLAR
                Madde 38 – Sayıştay denetimine giren idare ve kurumların;

                a) Gelir, gider ve mal işlemlerini, bu işlemlere ait sayman hesaplarını bütün kayıt ve belgeleriyle birlikte incelemek ve neticede bütün bu işlem ve hesapları yargılama yolu ile;

                b) Bütçe hesabının ve bu nitelikteki diğer hesapların kesilmesini, sayman hesaplarının sonuçlarını, ilgisine göre kesinhesap kanunu tasarıları veya kesin mizan ve bilânçolarla karşılaştırmak suretiyle;

                c) Kanunlarda belirtilen diğer konuları ilgili daire ve kurumlardan alınacak bilgi ve belgeleri incelemek ve Sayıştayda gerekli kayıtları kurmak suretiyle;

                Denetler.

                Askerî kadrolarla askerî teçhizat, levazım, ayniyat, fabrika ve müesseseler, Sayıştay denetimine tabidir. Ancak, bunların denetim usulleri, Sayıştayın görüşü alındıktan sonra Millî Savunma ve Maliye Bakanlıklarınca yapılacak bir yönetmelikte belirtilir.

                HESAPLARIN VERİLME ZAMANI
                Madde 39 – Hesap ve işlemleri Sayıştayın denetimine giren idare ve kurumların kanunlarına göre bir bütçe veya hesap yılı veya hesap devresi içindeki bütün gelirlerinin, giderlerinin ve mallarının hesapları saymanlar tarafından engeç mahsup devresini takibeden bir ay içinde Sayıştaya verilir.

                Mal işlemlerinin hesap devresi, 5 yıldan fazla olmamak şartiyle, ilgili saymanlık işlemlerinin durumuna göre, Sayıştayca tesbit olunur.

                Hesap ve işlemlere ait belge, kayıt, defter ve cetvellerin yıl veya hesap devreleri içinde, bir aydan fazla olmamak üzere, belirtilecek müddetler sonunda gönderilmesine veya yerinde incelemeye hazır bulundurulmasına Sayıştayca karar verilebilir. Bu hal yukardaki fıkralar gereğince yıl veya hesap devreleri sonlarındaki hesap verme mecburiyetini kaldırmaz.

                HESAPLARIN NİTELİĞİ
                Madde 40 – Gelir, gider ve mal işlemlerinin hesapları Sayıştaya ayrı ayrı verilir. Daire ve kurumların bir bütçe veya hesap yılında veya özel kanuna göre kabul edilmiş olan hesap devresi içinde:

                a) Tahakkuk eden ve tahsil edilen bütün gelirlerin, gelir artıklarının ve emanetlerin miktar ve mahiyetini gösteren cetvel ve defterlerle bunlarla ilgili her türlü belgeler, gelir hesabını;

                b) Yapılan harcamaların ve bunlara ilişkin olarak alınan para ve sair kıymetlerin miktar ve mahiyetini gösteren cetvel ve defterlerle bunlarla ilgili her türlü belgeler, gider hesabını;

                c) Mevcut ve alınan, sarf olunan, satış, yoketme veya sair suretlerle elden çıkarılan her türlü malların ve eşyanın miktar ve mahiyetini gösteren cetvel ve defterlerle bunlarla ilgili her türlü belgeler, mal hesabını teşkil eder.

                28 inci maddenin 1 (B) ve (C) bendlerinde söz konusu sabit veya döner sermayeler veya fonlar veyahut kurumların yetkili mercilerce onaylanmış bütçe ve kadrolariyle kesinhesapları ve bunlarla ilgili kararlar, bilânço esasına göre hesap yürüten kurumlarda ise kesin mizan ve bilâncolar, Sayıştaya verilecek hesaplara dâhildir.

                Yukarıdaki fıkralarda sözü geçen cetvel, defter ve belgelerin cins ve nevileri ve verilme devreleri, Sayıştayca bir genelgeyle belirtilir.

                Özel mevzuatına göre bir saymanın aynı zamanda gelir, gider ve mal işlemlerini yapmakla görevli olması halinde, hesapların bu işlemlerin tamamına veya bir kısmına şâmil olması veya ayrı ayrı verilmesi hallerini ve hesapların verilme tarz ve şekillerini, Sayıştay bir genelgeyle tesbit ederek ilgili idare, kurum ve saymanlara tebliğ eder.

                SAYMANLAR
                Madde 41 – Sayıştaya hesap vermekle yükümlü olan saymanlar şunlardır:

                1. Gelir saymanları;
                2. Gider saymanları;
                3. Mal saymanları.

                SAYMAN DURUMUNDA OLANLAR
                Madde 42 – Usulüne uygun olarak sayman sıfatiyle görevlendirilmediği halde kendiliğinden veya verilen emir üzerine gelirleri toplıyan, harcıyan ve malları saklıyan ve idare edenler de bu işlemler bir saymanın hesabına dâhil edilmediği takdirde, sayman addolunur ve kanun hükümleri gereğince sayman sıfatiyle hesabını Sayıştaya vermeye zorunlu olup saymanlar hakkındaki sorumluluk bunlar hakkında da uygulanır.

                Eğer bu hal âmirlerinin yazılı emirleri üzerine cereyan etmiş ise sorumlulukta onlar da ortaktırlar.

                SAYMANLIKLARIN VE SAYMANLARIN SAYIŞTAYA BİLDİRİLMESİ
                Madde 43 – Bakanlıklar ve katma bütçeli dairelerle Sayıştay denetimine tabi olan bütün idare ve kurumlar her hesap yılı başından önce merkez yurt içi ve yurt dışındaki bütün kuruluşlarına giren saymanlıkların nevileri ile bulundukları mahalleri, görev sahalarının hudut ve şümulünü, saymanlıklara bağlı mutemetliklerle depo, ambar ve benzeri işyerlerinin açık adreslerini, görev başındaki saymanların ad ve soyadlariyle sicil numaralarını, aylık, ücret ve derecelerini Sayıştaya bildirmekle ve sorumluların imza sirkülerlerini göndermekle yükümlüdürler.

                Yıl içinde yapılan değişiklikler de değişiklik tarihinden itibaren en çok bir ay içinde aynı suretle Sayıştaya bildirilir.

                SAYMANLARIN HESAP VERMESİ
                Madde 44 – Hesaplar, saymanlar tarafından bu kanunda ve diğer kanunlarda yazılı süreler içinde tamamlanarak incelenmeye hazır vaziyette bekletilir veya Sayıştayın bildireceği yere gönderilir.

                Hesaplar görev başında bulunan sonuncu sayman tarafından hazırlanır ve verilir. Hesabın verilmemesinden doğan sorumluluk buna aittir.

                Hesabını tamam olarak hazırladıktan sonra başka yere naklolunan, emekliye ayrılan veya Bakanlık emrine alınan saymanlar, haleflerine verdikleri devir sırasında hazırladıkları hesaplarını da devrederler ve bu husus devir tutanağında belirtilir.

                Ölüm, sağlık durumu ve sair mücbir sebeplerle hesap vermeye muktedir olamıyan veya hesap vermekten kaçınan saymanların hesapları bağlı bulundukları dairelerce kurulacak bir kurul eliyle yeni saymana devredilir.

                Saymanlığın başka bir saymanlığa katılması halinde, sayman o tarihe kadarki hesabını yeni saymana devre, saymanlığın kaldırılması halinde ise, sayman bu hesabı üç ay içinde Sayıştaya vermeye zorunludur.

                SORUMLULUK HALLERİ
                Madde 45 – Sorumlularca, gelir, gider, mal ve kıymetlerden mevzuata uygun olarak tahakkuk ettirilmediği, alınmadığı harcanmadığı, verilmediği, saklanmadığı veya idare edilmediği Sayıştayca kesin hükme bağlananları, sorumlular keyfiyetin idarece kendilerine bildirilmesinden başlıyarak üç ay içinde Hazineye ödemekle zorunludurlar.

                Sayıştayca haklarında verilen kesin hükümler sorumlulara ve ayrıca gerekli kovuşturma yapılmak üzere Maliye Bakanlığına 63 üncü madde uyarınca tebliğ edilir.

                Malın ödettirilmesi, yok olma tarihindeki rayiç bedel üzerinden, bu tarih belli değilse malın satın alındığı tarih ile kaybolmanın tesbit edildiği tarih arasındaki en yüksek rayice göre bulunacak bedel üzerinden olur. Devlet mallarının hasara uğratılması halinde uygulanacak genel hükümler saklıdır.

                Sayıştayca verilen ilamlar aleyhine Danıştay’a başvurulamaz.

                HESAPLARIN İNCELENMESİ
                Madde 46 – Sayman hesaplarından hangilerinin merkezde veya hesap yerlerinde inceleneceğine Genel Kurul karar verir. Bu hesaplar Birinci Başkanın görevlendireceği denetçiler tarafından incelenir.

                Ancak, kayıtlı mallarının değerleri toplamı 500 000 lira ve daha yukarı olan mal saymanlıkları yerinde denetlenir.

                Merkezde incelenmekte olan saymanlık hesaplarından herhangi birinin yerinde incelenmesine ilgili denetçinin istemi üzerine hesabın bağlı bulunduğu dairece karar verilebilir. Bu karar Genel Kurulca da uygun bulunduğu takdirde bu hesaplar Birinci Başkanın görevlentireceği denetçiler tarafından yerinde incelenir.

                İnceleme sırasında;

                1. Gelirlerin, alacakların ve her türlü hakların kanunlara, tüzüklere ve yönetmeliklere ve bütçedeki tertiplerine uygun olarak tahakkuk, takip ve tahsil edilip edilmediği,

                2. Giderlerin,

                a) Kanunlara, tüzüklere, yönetmeliklere ve bütçedeki tertibine, ödeneğine ve kadroya uygun olarak harcanıp harcanmadığı,

                b) Ödemenin istihkak sahiplerinin veya vekillerinin kimliği araştırılmak suretiyle yapılıp yapılmadığı,

                c) İdare hesabına giren bütün işlemlerin para ve sair kıymet hareketlerinin kanun, tüzük ve yönetmeliklerdeki hükümlere uygun bulunup bulunmadığı,

                3. Taşınır ve taşınmaz malların giriş, saklanış, kullanış ve çıkışları ile bunların bulunması gerekli olan yerlerde tamamen mevcut olup olmadığı hususlarının yürürlükteki kanun, tüzük ve yönetmelik esaslarına göre yapılıp yapılmadığı,

                4. Yukardaki fıkralarda yazılı bütün işlem ve hesapların belgelere ve kayıtlarına uygun olup olmadığı,

                Araştırılır.

                ÖDEMELERİN GEREKÇELERİNE UYGUNLUĞU
                Madde 47 – Sayıştay, yapacağı incelemeler sırasında, denetimine giren bütün daire ve kurumların bütçelerine konulmuş olan ödeneklerin bütçede gösterilen iş, hizmet ve ihtiyaçlara harcanıp harcanmadığı hakkındaki görüşünü uygunluk bildirimlerine derceder.

                DENETÇİ RAPORLARI
                Madde 48 – Denetçiler kendilerine verilen hesapları bu kanunla diğer kanunlarda yazılı esaslar ve yönetmeliğindeki usuller gereğince inceler ve sonucu gösterir bir rapor düzenler. Bu inceleme sırasında mevzuata uygun bulmadığı veya noksan gördüğü işler hakkında sorumluların yazılı savunmalarını alması ve düşüncesiyle birlikte raporda göstermesi şarttır.

                Usulü dairesinde yapılan bildirime bilgi edinilmesinden itibaren en çok otuz gün içinde cevap vermiyen sorumluların savunmaları beklenmiyerek mevcut bilgi ve belgelere göre rapor düzenlemekle beraber, bunlar hakkında ayrıca bu kanun esaslarına göre disiplin veya ceza kovuşturulması isteminde bulunulur.

                Bu raporlarda hesabın doğruluğu ve denkliği ve belgelerin tamam olup olmadığı ve inceleme neticesinde sorumluluğu gerektiren hususlar görülüp görülmediği ve ayrıca 28 inci maddenin birinci fıkrasının (B) ve (C) bendlerinde yazılı sabit veya döner sermayeli veya fon şeklinde kurulan teşebbüs ve kurumların harcama ve çalışmalarının kuruluş gayelerine uygun bulunup bulunmadığı da raporların sonunda açıklanır.

                BİLGİ VE BELGE VERME ZORUMLULUĞU
                Madde 49 – Sorumlular veya diğer ilgili memurlar denetçilerin istiyeceği bilgiyi vermeye, kayıtlarla belgeleri geciktirmeksizin göstermeye veya vermeye mecburdurlar.

                Sorumluların yanında bulunmıyan belgeler ilgili dairelerden istenir. sorumlular belgelerin asıllarını ve aslı gösterilemiyen belgelerin ikinci nüshalarını göstermek zorundadırlar.

                Yukardaki hükme uymıyanlar hakkında bu kanun esaslarına göre ceza veya disiplin kovuşturması yapılır.

                RAPORLAR ÜZERİNDE YAPILACAK İŞLEM
                Madde 50 – İncelenmesi bitirilen hesapların raporları ona ait cetvel ve belgelerle birlikte Birinci Başkanlığa verilir. Başkanlık bunları yargılanmak üzere dairelere verir.

                SAYMANLARLA DİĞER GÖREVLİLER HAKINDA UYGULANACAK CEZALAR
                Madde 51 – Hesabını kanun hükümleri dairesinde zamanında ve tam olarak vermiyen saymanlarla; Sayıştay denetimine giren daire ve kurumlar görevlilerinden, denetleme ve yargılama sırasında, istenilen her çeşit bilgi, belge ve defterleri vermiyen ve denetleme ve yargılamayı güçleştirenlerin aylıkları, Sayıştayın istemi üzerine ilgili dairelerince, hesabını veya istenen bilgi, belge ve defterleri eksiksiz verinceye kadar yarım olarak ödenir ve yarım aylık kesilmeye başlandığı tarihten itibaren saymanlar en çok üç ay, diğer görevliler ise Sayıştayca belli edilen süre içinde yine hesabını veya istenilen bilgi, belge ve defterleri vermez veya denetleme ve yargılamayı güçleştiren sebepleri ortadan kaldırmazlarsa bu defa ilgili dairelerince tâyinlerindeki usule göre işten el çektirilerek haklarında gerekli kovuşturma yapılır.

                Sayıştay ilâmlarının infazını izlemiyenler hakkında da aynı hükümler uygulanır.

                HESAP VERMİYEN SAYMANLAR
                Madde 52 – Emeklilik, Bakanlık emrine alınma ve benzeri sebeplerle hesabını devretmeden temelli veya geçici olarak vazifeden ayrılmış bulunan saymanlar hesaplarını verinceye kadar, aylık ve diğer istihkaklarının ödenmesi geciktirilir.

                Başka vazifeye naklen atanan saymanlar da devrini vermedikçe yeni görevlerine başlıyamazlar. İstifa suretiyle ayrılan saymanlardan devrini zamanında vermiyenler sonradan Sayıştay denetimine tabi daire ve kurumlarda bir göreve atanamazlar.

                CEZA UYGULAMASI HAKKINDA SAYIŞTAYA BİLGİ VERİLMESİ
                Madde 53 – İlgili daireler 51 ve 52 nci maddeler hükümlerinin uygulanış ve sonucu hakkında Sayıştaya bilgi vermeye zorunludurlar.

                DİSİPLİN KOVUŞTURMASI
                Madde 54 – Sayıştayın istemi üzerine 51 ve 52 nci maddeler hükümlerini uygulamıyanlar hakkında dairelerince disiplin kovuşturması yapılır.

                İKRAZ, İSTİKRAZ, KREDİ VE AVANSLARIN DENETİMİ
                Madde 55 – a) Devletçe müessese ve fertlere ikraz ve tâviz olarak verilip Hazinece açılacak hesaplara kaydedilen paralar, sayman hesapları arasında Sayıştayca incelenir ve izlenir.

                Özel kanunlarla Hazinenin kefalet ettiği istikraz muameleleri dahi Sayıştayca incelemeye ve izlemeye tabidir.

                Bu inceleme neticeleri uygunluk bildirimlerine yazılır.

                b) Genel ve katma bütçeli dairelerce yapılan itikrazlarla alınan avanslar ve hizmet karşılığı olmıyarak çıkarılan Hazine bonoları miktar ve faizleri ve itfa bedelleri kanunlarındaki hükümlere göre Sayıştayca kaydolunur. İstikraz ve avans sözleşmeleri hakkında bağıtlama tarihinden ve Hazine bonoları hakkında imza ve ihraç tarihinden itibaren 3 ay içinde Sayıştaya bilgi verilir.

                Bu konudaki inceleme sonuçları uygunluk bildirimlerinde gösterilir.

                c) Kanunları gereğince mutemet ve mütaahhitlere verilen avanslarla açılan krediler dahi Sayıştayca incelenir.

Henüz Yorum Yapılmamış.
You must be logged in to post a comment.
TOP
| Web Stats | can | tatar | | cantatar |